Skip to content

Overgang

Claire
Claire

Gezondheidsdeskundige Vaud

De overgang, vaak benoemd als de menopauze, vertegenwoordigt een natuurlijk en onvermijdelijk stadium in het leven van een vrouw, dat het einde aanduidt van haar vruchtbare jaren. Deze transformatie periode wordt gekenmerkt door zowel lichamelijke als emotionele klachten, die een aanzienlijke impact kunnen hebben op het dagelijks leven en welzijn. Dit uitvoerige artikel biedt een grondig inzicht in de overgang, inclusief een verklaring van wat het inhoudt, de duur, de verschillende fasen, de leeftijd waarop het gewoonlijk begint, de voorkomende symptomen, en de beschikbare behandelingsopties.

Wat is de overgang?

De overgang duidt op de periode in het leven van een vrouw waarbij haar menstruatiecycli onregelmatig worden en uiteindelijk volledig ophouden. De primaire oorzaak van deze transitie is een geleidelijke afname in de productie van de hormonen oestrogeen en progesteron door de eierstokken. Deze hormonale verschuivingen leiden tot diverse symptomen en klachten, variërend in intensiteit en aard, die de kwaliteit van leven kunnen beïnvloeden. 

Duur van de overgang

De tijdsduur van de overgang varieert sterk per individu. Het traject omvat gewoonlijk de perimenopauze, een voorloper die enkele jaren kan beslaan, gevolgd door de menopauze zelf—gekenmerkt door het uitblijven van menstruatie voor een aaneengesloten periode van twaalf maanden. Na de menopauze begint de postmenopauzale fase, die de rest van een vrouw haar leven voortduurt. Over het algemeen kan de volledige overgangsperiode ongeveer 7 tot 14 jaar in beslag nemen. 

5 fases van de overgang

  1. Premenopauze: Dit is de initiële fase, waarin de vrouw nog een regelmatige menstruatie ervaart.
  2. Perimenopauze: Kenmerkend voor de jaren direct voorafgaand aan de menopauze, waarin de eerste symptomen zich voortdoen.
  3. Menopauze: Het officiële punt waarop een vrouw 12 maanden lang geen menstruatie heeft gehad.
  4. Postmenopauze: De periode volgend op de menopauze, waarin symptomen kunnen afnemen, maar de risico’s op gezondheidsproblemen toenemen als gevolg van lagere oestrogeenniveaus.
  5. Late postmenopauze: Deze fase omvat de latere jaren, waarbij de nadruk ligt op het beheersen van lange termijn gezondheidsrisico’s.

Overgang leeftijd

De gemiddelde aanvangsleeftijd van de overgang ligt rond de 51 jaar, hoewel dit aanzienlijk kan variëren, van eind 40 tot begin 60. Factoren zoals genetica, levensstijl en algemene gezondheid spelen een rol in het bepalen van het exacte tijdstip waarop de overgang begint. 

Eerste symptomen van de overgang

De aanvang van de overgang wordt gekenmerkt door verschillende symptomen die al jaren voor de laatste menstruatie kunnen beginnen. Deze vroege signalen duiden op het begin van de hormonale verschuivingen in het lichaam. De meest voorkomende eerste symptomen omvatten:

  • Onregelmatige Menstruaties: Een van de eerste en meest merkbare veranderingen is de onregelmatigheid van de menstruatiecyclus. Dit kan variëren van kortere of langere cycli tot het overslaan van perioden.
  • Opvliegers: Plotselinge golven van warmte die over het lichaam spoelen, vaak gepaard gaand met roodheid van de huid en een zweterig gevoel, zijn typische indicatoren van de overgang.
  • Nachtelijk Zweten: Vergelijkbaar met opvliegers, maar dan voornamelijk ‘s nachts, wat slaapproblemen kan veroorzaken door het ongemak en de onderbreking van de slaap.
  • Slaapproblemen: Moeilijkheden met inslapen of doorslapen, niet gerelateerd aan nachtelijk zweten, komen vaak voor en kunnen leiden tot vermoeidheid overdag. 

Overgangsklachten en symptomen

De overgang kan een breed scala aan klachten en symptomen met zich meebrengen, die zowel het fysieke als het emotionele welzijn beïnvloeden. 

Fysieke klachten

  • Opvliegers en Nachtelijk Zweten: Plotselinge warmtegevoelens en intens zweten, vooral ‘s nachts.
  • Vaginale Droogheid: Verminderde vochtigheid die ongemak en pijn tijdens seksuele activiteit kan veroorzaken.
  • Gewichtstoename: Veranderingen in metabolisme leiden vaak tot toename in gewicht, met name rond de buik.
  • Afname in Botdichtheid: Verhoogd risico op osteoporose door verminderde oestrogeenproductie.
  • Hartkloppingen: Onregelmatige of snelle hartslag die plotseling kan optreden.
  • Slecht Slapen: Moeilijkheden met inslapen of doorslapen, los van nachtelijk zweten.
  • Afvallen: Hoewel minder gebruikelijk, kunnen sommige vrouwen gewichtsverlies ervaren tijdens de overgang.
  • Gewrichtspijn: Stijfheid en pijn in gewrichten en spieren, vergelijkbaar met artritische symptomen.
  • Hoofdpijn: Verhoogde frequentie of intensiteit van hoofdpijn, inclusief migraines.
  • Duizeligheid: Episodes van lichthoofdigheid of evenwichtsstoornissen.
  • Vermoeidheid: Aanhoudende vermoeidheid die niet verbetert met rust.
  • Afscheiding: Veranderingen in vaginale afscheiding, zowel in hoeveelheid als consistentie.
  • Buikpijn: Onverklaarbare pijn in de onderbuik of rond de maagstreek.
  • Droge Ogen: Verminderde traanproductie leidt tot ongemak en irritatie.
  • Vocht Vasthouden: Zwelling in handen, voeten, enkels of gezicht door vochtretentie.
  • Zweten: Toegenomen transpiratie buiten de opvliegers om.

Mentale en emotionele klachten

  • Depressie: Gevoelens van diepe droefheid, hopeloosheid of een gebrek aan interesse in dagelijkse activiteiten.
  • Stemmingswisselingen: Snelle veranderingen in emotionele toestand, van irritatie tot verdriet zonder duidelijke oorzaak.
  • Angstgevoelens: Toegenomen zorgen of gevoelens van nervositeit die niet gerelateerd zijn aan specifieke gebeurtenissen.
  • Concentratieproblemen en Geheugenstoornissen: Moeite met focussen en onthouden van informatie. 

Overige Klachten

  • Misselijkheid: Periodieke gevoelens van misselijkheid zonder duidelijke oorzaak.
  • Spierpijn: Algemene pijn en ongemak in spieren.
  • Spotting en Bloedverlies: Onregelmatige lichte bloedingen of spotting tussen de perioden door.

Deze symptomen kunnen variëren in intensiteit en frequentie, en niet elke vrouw ervaart alle bovengenoemde klachten. De impact van deze symptomen kan ook verschillen afhankelijk van individuele factoren, waaronder algemene gezondheid, levensstijl en stressniveaus.

4.8/5

Voor een comfortabele overgang**

Diagnostiek van de overgang

Specifieke tests voor de overgang bestaan niet, maar bloedonderzoeken kunnen inzicht bieden in hormoonniveaus, zoals Follikel stimulerend Hormoon (FSH) en estradiol, die kunnen helpen bij het bepalen van de menopauzale fase waarin een vrouw zich bevindt.

Behandelopties voor de overgang

Hormoontherapie

Hormoontherapie biedt verlichting van symptomen door het aanvullen van hormonen, maar komt met overwegingen omtrent potentiële risico’s, zoals een verhoogd risico op bepaalde gezondheidsproblemen. Het is essentieel om de voordelen af te wegen tegen de mogelijke risico’s.

Alternatieve behandelingen

Levensstijlaanpassingen spelen een cruciale rol in het beheersen van overgangssymptomen. Dit kan inclusief dieetwijzigingen, regelmatige lichaamsbeweging, stress verminderende technieken zoals mindfullnes en cognitieve gedragstherapie omvatten.

Supplementen voor de overgang

Natuurlijke supplementen en vitamines, zoals Menopause Support bieden ondersteuning bij het doorlopen van een comfortabele overgang**. Het helpt vrouwen rustig en comfortabel alle natuurlijke fases van de overgang te doorlopen2.

4.8/5

Voor een comfortabele overgang**

  1. Groeneveld, J.M.P.F. et al. (2009). NHG-Standaard De overgang. In: Wiersma, T., Boukes, F.S., Geijer, R.M.M., Goudswaard, A.N. (eds) NHG-Standaarden 2009. Bohn Stafleu van Loghum, Houten. https://doi.org/10.1007/978-90-313-6614-9_40
  2. Ottervanger, P., Smit, W. Hoe houd je vrouwen gezond en gelukkig aan het werk tijdens de overgang?. TBV – Tijdschr Bedrijfs- en Verzekeringsgeneeskd 24, 59–60 (2016). https://doi.org/10.1007/s12498-016-0023-y
  3. van Leusden, H. (2006). Welke factoren spelen een rol bij het wel/niet ontstaan van overgangsklachten?. In: Vademecum permanente nascholing huisartsen. Bohn Stafleu van Loghum, Houten. https://doi.org/10.1007/978-90-313-8808-0_666

*Goedgekeurde gezondheidsclaims

  • Vitamine B heeft een gunstige invloed voor een goede geestelijke balans1
  • Vitamine B ondersteunt bij de vermindering van vermoeidheid en moeheid1
  • Vitamine B heeft een gunstige invloed op een goede geestelijke balans1
  • Vitamine B heeft een bijdrage tot de regulering van de hormonale activiteiten in het lichaam1
  • Vitamine B ondersteunt het energieniveau1
  • Vitamine B draagt bij aan de psychologische functies, zoals: concentratie, geheugen, gemoedstoestand, etc. 1

**Gezondheidsclaim in afwachting van Europese toelating

  • Zilverkaars helpt vrouwen rustig en comfortabel alle natuurlijke fases van de overgang te doorlopen2
  • Zilverkaars biedt een complete ondersteuning tijdens de menopauze (overgang) 2
  • Zilverkaars helpt bij een mentaal en fysiek comfort tijdens de overgang2
  • Zilverkaars nachtelijk transpireren2
  • Zilverkaars als u rusteloos bent2
Gratis advies op maat

We geven u graag gratis uitgebreid advies van onze gezondheidsdeskundigen.

Joost
Joost

Productexpert

Robin
Robin

Productexpert

Claire
Claire

Productexpert

4.8/5

Voor een comfortabele overgang**